Where the names come from
We did not invent this list. It was assembled from records other people kept over decades:
- Two older name lists that have been passed from hand to hand for years — one with full names, farm names and a description of what happened; the other shorter, with only a surname, initials, the nearest town and an age.
- The TLU SA / Solidariteit list of incidents between 1993 and 2009. It was published at the time, and the scans are still on the Wayback Machine's public archive — anyone can fetch them and check for themselves.
- Court judgments, where a case went to trial.
- Published news reports.
- And families themselves, who submit a name or send us a correction.
Were these names taken from someone? No — and they could not be.
A name is not anyone's property. That a person lived, and that they were killed on a particular day on a particular farm, is a fact. Nobody owns a fact. You cannot own a person's death, and you cannot steal it from anyone.
Every source we used is a document that was openly published:
- The TLU SA / Solidariteit list was published at the time, and the scans sit free of charge on the Wayback Machine's public archive.
- Court judgments are public record.
- News reports were published to be read.
Nothing was taken from behind a paywall. Nothing was hacked. Nothing came out of anyone's private database. Everything we used, you can open and check for yourself — and we invite you to.
We also do not hide where an entry came from. Where a story comes from the TLU / Solidariteit list, the entry says so, with that record's own date beside it. Attribution is the exact opposite of theft.
And from our side: use it. We claim no ownership of these names. The names, the dates and the places are facts — they are not ours, and they are not anyone else's either. If you want to use this list to trace your own family, to hold a memorial service, to write an article, to do your own research, then go ahead. You do not have to pay and you do not have to ask permission. All we ask is that you treat it with respect, because every line on that page is a person.
If you share your own records with us, the credit is yours
Some of what this project holds was compiled by other people who did the work themselves — sat with the clippings, made the calls, kept the list going for years — and then chose to share it with us. That work belongs to them, and we record who it came from at the moment it reaches us, not years later when nobody can remember any more.
So if you have your own records and you are willing to share them, here is what we undertake:
- We write down who it came from, on the record itself, as it arrives.
- You are credited by name — as a person or as an organisation, exactly as you want it worded.
- Unless you would rather not be. Sharing your records with us is not the same as agreeing to be named in public, and some people have good reasons to stay anonymous. We never publish a contributor's name without their say-so. If you say nothing, we treat that as no.
We also keep two further registers that are not public today: a record of farm attacks, and a record of public gatherings. Much of what goes into those has been supplied by people who compiled it themselves. If either register is ever published, the credits are published with it. That is why the contributor is recorded now, while it is still knowable.
Is it 100% accurate? No — and no one else's list is either.
There is no farm-attack list in this country that is 100% correct. Not this one, and not any other. That is not an accusation against anyone — it is simply how this data exists.
Put the sources side by side and you can see it:
- The lists disagree with one another. Where two lists cover the same person, the date often differs by a day or two. We hold one man who died in 1992 according to one list and 1993 according to the other — same man, same farm, and the day and the month swapped as well. One of the two is wrong. Without a third source, nobody can tell you which.
- The sources carry their own typing errors. One incident is printed as “06-Sep-03”, wedged between two incidents from September 1993 — a 9 read as a 0. It reads that way in both scans of the original document.
- News reports do not always help. We entered four attacks from a single newspaper round-up and used the publication date. Three of the four were a day out. We found it and corrected it — but that is how easily it happens.
- And much was simply never recorded. Around 170 people on this list will never have an anniversary, because nobody ever wrote down the day they died — only the month and the year. That is not a gap in our work. It is a gap in the record itself.
So the question is not whether a list has errors. It is what you do about them.
- We never guess. If we do not know the day, it stays empty. Placing a death on the 1st of the month to fill the box would invent an anniversary on a day nobody died. We do not do it.
- We publish what is missing. More than 200 entries have no exact date. More than 100 have no province. About a third carry a real story — the rest have only a name, because that is all the source gave. We do not hide it.
- We take names off. Where a source shows someone does not belong on this list, they come off. One woman was recorded as a victim when the record shows she survived the attack — it was her husband who was murdered. Another man was killed walking home from a nightclub in Edenvale; a tragedy, but not a farm attack. Both were removed.
- We remove duplicates. Because the lists overlap, some people appeared twice — the same person, two spellings, two dates. More than 200 such cases have been worked through one at a time. Not by a computer deciding on its own: one of us reads both records side by side and rules on them.
- Every change is logged, with who made it and when.
It is not a perfect list. It is a list that is honest about where it is still empty — and that is precisely the point.
What is still missing, and where you can help
We cannot complete this list on our own. The old lists give what they give, and there it stops. What is missing can only come from people who remember it themselves — a relative, a neighbour, someone who was there.
- A name that is missing. If someone you knew is not on this list, please tell us. That is the worst kind of gap.
- A day. Hundreds of entries have only a month and a year. If you remember the exact day, that person can have an anniversary.
- A place or a province. Many entries give only a farm name, with no town.
- A photograph. Most of these people have only a name on a page. A face changes that entirely.
- A story. Who they were. What they did. Not only how they died.
- A source. A newspaper clipping, a case number, a report. That is what moves an entry from “somebody said so” to “here is the proof”.
- A correction. If something is wrong, tell us plainly.
Thirty-one women on this list have no name of their own — only a surname and “(v)”, the Afrikaans for vrou, wife. That is how the original list recorded them: as somebody's wife, not as themselves. Each of them was someone's mother or grandmother or daughter, with a name she answered to. We have recovered ten of them so far, one at a time. If you know one of those women's names, please tell us. It is the most important work still left.
You do not have to be certain. Send us what you know, tell us how sure you are, and we will check it. Nothing is published before it has been checked.
And finally
We are not here to argue with anyone. If you find an error — a wrong date, a wrong spelling, a name that does not belong — show us, and we will correct it and thank you for it. That is exactly how this list gets better, and it has happened many times.
But if you only want to tear it down, without contributing a single name, date or source, we will not spend our time on it. We will not stop because this record makes someone uncomfortable, and we will not remove a name because someone takes offence. We remove a name when a source shows it is wrong. That is the only reason.
These people really lived, and they really died. That is the only claim this memorial makes.
Waar die name vandaan kom
Ons het nie hierdie lys uitgedink nie. Dit is saamgestel uit rekords wat ander mense oor dekades bygehou het:
- Twee ouer naamlyste wat al jare lank van hand tot hand aangestuur word — die een met volle name, plaasname en 'n beskrywing van wat gebeur het; die ander korter, met net die van, voorletters, die naaste dorp en 'n ouderdom.
- Die TLU SA / Solidariteit-lys van voorvalle tussen 1993 en 2009. Dit is destyds gepubliseer, en die skanderings staan vandag nog op die Wayback Machine se openbare argief — enigiemand kan dit gaan haal en self nagaan.
- Hofuitsprake, waar 'n saak hof toe is.
- Gepubliseerde nuusberigte.
- En families self, wat 'n naam indien of vir ons 'n regstelling stuur.
Is die name by iemand gesteel? Nee — en dit kán nie.
'n Naam is nie iemand se eiendom nie. Dat 'n mens gelewe het, en dat hy op 'n bepaalde dag op 'n bepaalde plaas vermoor is — dít is 'n feit. Niemand op aarde besit 'n feit nie. Jy kan nie 'n mens se dood besit nie, en jy kan dit ook nie by iemand steel nie.
Elke bron wat ons gebruik het, is 'n dokument wat openlik gepubliseer is:
- Die TLU SA / Solidariteit-lys is destyds gepubliseer, en die skanderings staan gratis op die Wayback Machine se openbare argief.
- Hofuitsprake is openbare rekord.
- Nuusberigte is gepubliseer om gelees te word.
Niks is agter 'n betaalmuur uitgehaal nie. Niks is gehack nie. Niks kom uit iemand se private databasis nie. Alles wat ons gebruik het, kan jy self gaan oopmaak en nagaan — en ons nooi jou uit om dit te doen.
Ons steek ook nie weg waar 'n inskrywing vandaan kom nie. Waar 'n storie van die TLU / Solidariteit-lys af kom, staan dit so op die inskrywing self, met daardie rekord se eie datum daarby. Erkenning is die presiese teenoorgestelde van steel.
En van ons kant af: vat dit gerus. Ons maak geen aanspraak op hierdie name nie. Die name, die datums en die plekke is feite — hulle is nie ons s'n nie, en ook nie iemand anders s'n nie. Wil jy die lys gebruik om jou eie familie na te gaan, om 'n gedenkdiens te hou, om 'n artikel te skryf, om jou eie navorsing te doen? Gaan gerus. Jy hoef nie te betaal nie en jy hoef nie toestemming te vra nie. Al wat ons vra, is dat jy dit met respek hanteer, want elke reël op daardie bladsy is 'n mens.
Deel jy jou eie rekords met ons, dan is die erkenning joune
'n Deel van wat hierdie projek hou, is deur ander mense saamgestel wat die werk self gedoen het — met die knipsels gesit, die oproepe gemaak, die lys jare lank aan die gang gehou — en dit toe met ons gedeel het. Daardie werk behoort aan hulle, en ons teken aan van wie dit af kom op die oomblik dat dit by ons opdaag, nie jare later wanneer niemand meer kan onthou nie.
Het jy dus jou eie rekords en is jy bereid om dit te deel, dan onderneem ons die volgende:
- Ons skryf neer van wie dit af kom, op die rekord self, soos dit inkom.
- Jy kry erkenning by die naam — as persoon of as organisasie, presies soos jy dit bewoord wil hê.
- Tensy jy liewer nie wil nie. Om jou rekords met ons te deel, is nie dieselfde as om in te stem om in die openbaar genoem te word nie, en party mense het goeie redes om anoniem te bly. Ons plaas nooit 'n bydraer se naam sonder sy of haar toestemming nie. Sê jy niks, hanteer ons dit as 'n nee.
Ons hou ook twee verdere registers wat vandag nie publiek is nie: 'n rekord van plaasaanvalle, en 'n rekord van openbare byeenkomste. Baie van wat daarin gaan, is verskaf deur mense wat dit self saamgestel het. Word enige van daardie registers ooit gepubliseer, word die erkennings saam daarmee gepubliseer. Dis juis hoekom die bydraer nóú aangeteken word, terwyl dit nog naspeurbaar is.
Is dit 100% akkuraat? Nee — en niemand anders s'n ook nie.
Daar is nie 'n plaasaanval-lys in hierdie land wat 100% korrek is nie. Nie hierdie een nie, en ook nie enige ander een nie. Dis nie 'n aanklag teen enigiemand nie — dis bloot hoe hierdie data bestaan.
Sit die bronne langs mekaar, en jy sien dit:
- Die lyste stem nie met mekaar saam nie. Waar twee lyste dieselfde mens dek, verskil die datum gereeld met 'n dag of twee. Ons het een man wat volgens die een lys in 1992 dood is en volgens die ander in 1993 — dieselfde mens, dieselfde plaas, en die dag en die maand is boonop omgeruil. Een van die twee is verkeerd. Sonder 'n derde bron kan niemand vir jou sê watter een nie.
- Die bronne het hulle eie tikfoute. Een voorval staan gedruk as “06-Sep-03”, vasgedruk tussen twee voorvalle van September 1993 — 'n 9 wat as 'n 0 gelees is. Dit staan so in albei skanderings van die oorspronklike dokument.
- Nuusberigte help nie altyd nie. Ons het self vier aanvalle uit een koerantberig ingesleutel en die publikasiedatum gebruik. Drie van die vier was 'n dag verkeerd. Ons het dit gekry en reggemaak — maar dít is hoe maklik dit gebeur.
- En baie is eenvoudig nooit aangeteken nie. Ongeveer 170 mense op hierdie lys sal nooit 'n herdenkingsdag kan hê nie, want niemand het ooit die dag neergeskryf waarop hulle dood is nie — net die maand en die jaar. Dis nie 'n gaping in ons werk nie. Dis 'n gaping in die rekord self.
Die vraag is dus nie of 'n lys foute het nie. Dis wat jy dáármee doen.
- Ons raai nooit nie. Ken ons nie die dag nie, bly dit oop. Om 'n sterfdatum op die 1ste van die maand te sit sodat die blokkie vol is, sou 'n herdenking uitdink op 'n dag waarop niemand dood is nie. Ons doen dit nie.
- Ons wys wat kortkom. Meer as 200 inskrywings het nie 'n presiese datum nie. Meer as 100 het nie 'n provinsie nie. Sowat 'n derde dra 'n regte storie — die res het net 'n naam, want dis al wat die bron gegee het. Ons steek dit nie weg nie.
- Ons haal name af. Waar 'n bron wys iemand hoort nie op hierdie lys nie, gaan hulle af. Een vrou is as slagoffer aangeteken terwyl die rekord wys sy hét die aanval oorleef — dit was haar man wat vermoor is. 'n Ander man is op pad huis toe van 'n klub in Edenvale vermoor; hartseer, maar nie 'n plaasaanval nie. Albei is verwyder.
- Ons haal dubbels uit. Omdat die lyste oorvleuel, het party mense twee keer verskyn — dieselfde persoon, twee spellings, twee datums. Meer as 200 sulke gevalle is een vir een deurgewerk. Nie deur 'n rekenaar wat self besluit nie: een van ons lees albei rekords langs mekaar en beslis daaroor.
- Elke verandering word gelog, met wie dit gedoen het en wanneer.
Dis nie 'n perfekte lys nie. Dis 'n lys wat eerlik is oor waar hy nog leeg is — en dít is juis die punt.
Wat nog kortkom, en waar jy kan help
Ons kan hierdie lys nie alleen volledig maak nie. Die ou lyste gee wat hulle gee, en daar hou dit op. Wat kortkom, kan net kom van mense wat dit self onthou — 'n familielid, 'n buurman, iemand wat daar was.
- 'n Naam wat kortkom. As iemand wat jy geken het nie op hierdie lys is nie, sê asseblief. Dis die ergste soort gaping.
- 'n Dag. Honderde inskrywings het net 'n maand en 'n jaar. As jy die presiese dag onthou, kan daardie mens 'n herdenkingsdag kry.
- 'n Plek of 'n provinsie. Baie inskrywings gee net 'n plaasnaam, sonder 'n dorp.
- 'n Foto. Die meeste van hierdie mense het net 'n naam op 'n bladsy. 'n Gesig verander dit heeltemal.
- 'n Storie. Wie hulle was. Wat hulle gedoen het. Nie net hoe hulle dood is nie.
- 'n Bron. 'n Koerantknipsel, 'n saaknommer, 'n berig. Dis wat 'n inskrywing skuif van “iemand het dit gesê” na “hier is die bewys”.
- 'n Regstelling. As iets verkeerd is, sê dit reguit vir ons.
Een-en-dertig vroue op hierdie lys het nie 'n eie naam nie — net 'n van en “(v)”, vir vrou. Dis hoe die oorspronklike lys hulle aangeteken het: as iemand se vrou, nie as hulleself nie. Elkeen van hulle was iemand se ma of ouma of dogter, met 'n naam waarop sy geantwoord het. Ons het al tien van hulle name teruggekry, een vir een. As jy een van daardie vroue se naam ken, sê asseblief vir ons. Dis die belangrikste werk wat nog oor is.
Jy hoef nie seker te wees nie. Stuur vir ons wat jy weet, sê vir ons hoe seker jy is, en ons gaan dit na. Niks word geplaas voor dit nagegaan is nie.
En laastens
Ons is nie hier om met iemand te stry nie. Kry jy 'n fout — 'n verkeerde datum, 'n verkeerde spelling, 'n naam wat nie daar hoort nie — wys dit vir ons, en ons maak dit reg en sê dankie daarvoor. Dis presies hoe hierdie lys beter word, en dit het al baie keer so gebeur.
Maar as jy net wil afbreek, sonder om een naam, een datum of een bron by te dra, dan gaan ons nie ons tyd daaraan gee nie. Ons gaan nie ophou omdat hierdie rekord iemand ongemaklik maak nie, en ons gaan nie 'n naam afhaal omdat iemand aanstoot neem nie. Ons haal 'n naam af wanneer 'n bron wys dit is verkeerd. Dis die enigste rede.
Hierdie mense het regtig gelewe, en hulle is regtig dood. Dít is die enigste saak wat hierdie gedenkmuur maak.